Schrift 270 Bijbel-wetenschap in beweging Schrift 270 Bijbelwetenschap in beweging
jaargang 46 • nummer 1 • februari 2014

Ten geleide

Vele boekenkasten staan al vol met boeken over de Bijbel, oude zowel als nieuwe, en nog iedere week veroveren nieuwe werken een plekje op de schappen. Waarom worden bijbelteksten steeds weer geanalyseerd, verklaard, vertaald? Zijn we er nog niet uit wat er staat? Of zijn het recente uitgangspunten, methoden en middelen, die nieuwe antwoorden vinden op oude vragen?

Het Concilie van Trente (1546), bijeengeroepen om stelling te nemen inzake vele twistpunten, verklaarde dat God de auteur is van zowel het Oude als het Nieuwe Testament. Een eeuw later trachtte de ‘moderne’ bijbelkritiek onder invloed van de verlichting het ontstaan van de bijbelteksten op rationele wijze te verklaren. Sinds die tijd heeft de kritische bijbelwetenschap fundamenteel onderzoek verricht en een lange weg afgelegd. De Bijbel roept vragen op in overvloed, zeker over de historiciteit van de verhalen, en onderzoekers die deze geldigheid pretenderen, zoeken graag steun bij de archeologie, met haar vermeende objectiviteit. Een dodelijke omhelzing van bijbelse archeologie en historische exegese ligt dan op de loer.

De schoonheid van bijbelse teksten openbaart zich het meest door de teksten in hun literaire samenhang te bestuderen, een zoektocht naar woorden, wereld en waarden. Juist omdat de woorden meerdere betekenislagen hebben en functioneerden in de leefwereld van het oude Nabije Oosten, vragen ze om een zorgvuldige bestudering en plaatsing in hun historische en culturele context.

In onze laatmoderne tijd is de kerk niet meer de instantie die bepaalt hoe de Bijbel gelezen moet worden. Er is niet één enkele gezaghebbende interpretatie, maar er zijn talloze duidingen, die niet worden begrensd door een of andere autoriteit. In literatuur, muziek, film, beeldende en podiumkunsten zien we een enorme hoeveelheid interpretaties van, en referenties aan de Bijbel.

De Bijbel hoort tot de wereldliteratuur, die fundamentele vragen stelt en verrassende gezichtspunten opent, die ons aan het denken zet en uitdaagt om met nieuwe ogen om ons heen te kijken. Het is de tekst die de bijbelwetenschap ertoe uitdaagt in beweging te blijven.

Lut Callaert, redactiesecretaris

Inhoud

Hans Debel Van goddelijk woord tot menselijke verwoording 3
Ed Noort Van woord naar artefact en terug . De verleiding van de archeologie 9
Jan Fokkelman Woorden – wereld – waarden 14
Ellen van Wolde Van woord naar denkbeeld 19
Wiel Logister Woord en spiritualiteit 25
Marcel Barnard Bijbellezen als textiele werkvorm. ‘O Meester, Slaaf en Broeder, Geslachte en Verrezen God’ 30
Bert Jan Lietaert Peerbolte Boekbespreking 35
Gerard van Broekhuizen Naschrift: Een beeld en het Boek 36


Uit elk nummer van Schrift wordt één artikel gratis ter downloading aangeboden. Voor dit nummer is dat Van goddelijk woord tot menselijke verwoording van Hans Debel. Hier kunt u dit artikel downloaden:  pdf  Debel, Hans: Van goddelijk woord tot menselijke verwoording (192.92 kB)